🌀 Mechanizmy osoby współuzależnionej przy partnerze „wysoko funkcjonującym” i uzależnionym
1. Idealizacja + wybiórcze widzenie
„On tyle dobrego wnosi do mojego życia… przecież każdy ma jakieś słabości.”
-Partner jawi się jako wyjątkowy, inspirujący, więc pojawia się tendencja do przysłaniania sygnałów ostrzegawczych jego zaletami.
- Kobieta tłumaczy jego picie: stresem, potrzebą odprężenia, artystyczną duszą, traumą z przeszłości.
2. Mechanizm zamiany miejsc- „tym razem to ja będę jego oparciem”
„Wcześniej byłam z kimś, kogo musiałam ratować. Ale on nie potrzebuje ratunku. Ja po prostu chcę być przy nim.”
- Utrata czujności: osoba współuzależniona nie widzi, że pozycja pomocna/podporowa nadal jest aktywna.
- Mechanizm opiekuńczości wraca w subtelniejszej formie - jako zachwyt, lojalność, poczucie wspólnej wyjątkowości.
3. Racjonalizowanie picia
„To tylko lampka do kolacji. Przecież nie traci kontroli.”
- Gdy uzależniony jest elokwentny, pracuje, nie awanturuje się – łatwo zanegować problem.
- Osoba współuzależniona zaczyna minimalizować, normalizować i wypierać zachowania uzależnieniowe.
4. Lęk przed utratą osoby „wyjątkowej”
„Nie znajdę drugiego takiego człowieka. A może ja przesadzam?”
- Ujawnia się głęboki lęk przed stratą więzi, która na poziomie intelektualnym, emocjonalnym może być bardzo satysfakcjonująca.
- Pojawia się autogazlighting: kwestionowanie własnych granic, przeczuć, obserwacji.
5. Utrata kontaktu z rzeczywistością emocjonalną
„Nie wiem już, co czuję. Niby jestem szczęśliwa, ale coś mnie uwiera.”
- Współuzależniona przestaje ufać własnym emocjom - wchodzi w emocjonalny split: z jednej strony intymność i zachwyt, z drugiej - frustracja i niepokój, które są tłumione.
6. Zacieranie granic - picie „żeby nie odstawać”
„Skoro razem robimy to wszystko- to przecież też mogę się napić.”
- Pod wpływem presji relacyjnej, lojalności i potrzeby bliskości, współuzależniona może sama wrócić do picia (jeśli kiedyś piła) lub zacząć - nie z potrzeby, a z mechanizmu więzi.
7. Zamknięcie się na zewnętrzną pomoc
„Nie muszę tego z nikim omawiać. My jesteśmy inni. My się rozumiemy.”
- Stopniowe odcinanie się od przyjaciół, grup terapeutycznych, społeczności trzeźwiejących, które mogą „zakłócać” obraz relacji.
- Pojawia się ukrywanie, niechęć do konfrontacji, poczucie, że „nikt tego nie zrozumie”.
8. Fałszywe przekonanie: „Jestem ponad to”
„To już nie jest to współuzależnienie, co kiedyś. Teraz jestem świadoma.”
- Mechanizm intelektualizacji: osoba współuzależniona „wie” dużo o dynamice uzależnienia, więc nie dopuszcza do siebie, że znowu w nią wchodzi.
- Wiedza staje się tarczą, która przykrywa ból, wstyd, lęk i prawdę.
🔒 Pułapka: związek oparty na „wyjątkowości” - ale bez kontaktu z rzeczywistością
Z zewnątrz: estetyczna relacja, wspólne wartości, wsparcie, przyjaźń, być może wspólna twórczość.
W środku: subtelna, coraz bardziej postępująca destrukcja granic i realnego wglądu.
Współuzależnienie staje się niewidzialne - bo przebrane za bliskość, oddanie i rozwój.
1. Idealizacja + wybiórcze widzenie
„On tyle dobrego wnosi do mojego życia… przecież każdy ma jakieś słabości.”
-Partner jawi się jako wyjątkowy, inspirujący, więc pojawia się tendencja do przysłaniania sygnałów ostrzegawczych jego zaletami.
- Kobieta tłumaczy jego picie: stresem, potrzebą odprężenia, artystyczną duszą, traumą z przeszłości.
2. Mechanizm zamiany miejsc- „tym razem to ja będę jego oparciem”
„Wcześniej byłam z kimś, kogo musiałam ratować. Ale on nie potrzebuje ratunku. Ja po prostu chcę być przy nim.”
- Utrata czujności: osoba współuzależniona nie widzi, że pozycja pomocna/podporowa nadal jest aktywna.
- Mechanizm opiekuńczości wraca w subtelniejszej formie - jako zachwyt, lojalność, poczucie wspólnej wyjątkowości.
3. Racjonalizowanie picia
„To tylko lampka do kolacji. Przecież nie traci kontroli.”
- Gdy uzależniony jest elokwentny, pracuje, nie awanturuje się – łatwo zanegować problem.
- Osoba współuzależniona zaczyna minimalizować, normalizować i wypierać zachowania uzależnieniowe.
4. Lęk przed utratą osoby „wyjątkowej”
„Nie znajdę drugiego takiego człowieka. A może ja przesadzam?”
- Ujawnia się głęboki lęk przed stratą więzi, która na poziomie intelektualnym, emocjonalnym może być bardzo satysfakcjonująca.
- Pojawia się autogazlighting: kwestionowanie własnych granic, przeczuć, obserwacji.
5. Utrata kontaktu z rzeczywistością emocjonalną
„Nie wiem już, co czuję. Niby jestem szczęśliwa, ale coś mnie uwiera.”
- Współuzależniona przestaje ufać własnym emocjom - wchodzi w emocjonalny split: z jednej strony intymność i zachwyt, z drugiej - frustracja i niepokój, które są tłumione.
6. Zacieranie granic - picie „żeby nie odstawać”
„Skoro razem robimy to wszystko- to przecież też mogę się napić.”
- Pod wpływem presji relacyjnej, lojalności i potrzeby bliskości, współuzależniona może sama wrócić do picia (jeśli kiedyś piła) lub zacząć - nie z potrzeby, a z mechanizmu więzi.
7. Zamknięcie się na zewnętrzną pomoc
„Nie muszę tego z nikim omawiać. My jesteśmy inni. My się rozumiemy.”
- Stopniowe odcinanie się od przyjaciół, grup terapeutycznych, społeczności trzeźwiejących, które mogą „zakłócać” obraz relacji.
- Pojawia się ukrywanie, niechęć do konfrontacji, poczucie, że „nikt tego nie zrozumie”.
8. Fałszywe przekonanie: „Jestem ponad to”
„To już nie jest to współuzależnienie, co kiedyś. Teraz jestem świadoma.”
- Mechanizm intelektualizacji: osoba współuzależniona „wie” dużo o dynamice uzależnienia, więc nie dopuszcza do siebie, że znowu w nią wchodzi.
- Wiedza staje się tarczą, która przykrywa ból, wstyd, lęk i prawdę.
🔒 Pułapka: związek oparty na „wyjątkowości” - ale bez kontaktu z rzeczywistością
Z zewnątrz: estetyczna relacja, wspólne wartości, wsparcie, przyjaźń, być może wspólna twórczość.
W środku: subtelna, coraz bardziej postępująca destrukcja granic i realnego wglądu.
Współuzależnienie staje się niewidzialne - bo przebrane za bliskość, oddanie i rozwój.
